Chương 521: Quả Bom Thuật Toán Trên Bản Đồ Định Vị Đô Thị

Sáu giờ mười tám phút sáng.

Sài Gòn bắt đầu thức.

Những chiếc xe máy nối nhau trên đường.

Xe tải từ phía cảng chạy vào.

Xe giao hàng len giữa những dòng xe đang tăng dần mật độ.

Các quán cà phê mở cửa.

Tiếng kéo cửa sắt.

Tiếng máy nổ.

Tiếng rao hàng.

Một buổi sáng bình thường.

Cho đến khi những dấu chấm đầu tiên trên bản đồ bắt đầu chạy sai.

Không nhiều.

Chỉ vài chục chiếc.

Một chiếc xe đang ở gần Bến Thành lại hiện cách đó hơn một cây số.

Một tài xế đang chạy trên đường Nguyễn Thái Bình nhìn màn hình rồi thắng nhẹ.

Ứng dụng báo anh ta đang đi vào một con đường khác.

Anh quay đầu nhìn biển đường.

Biển chỉ một hướng.

Màn hình chỉ hướng khác.

Anh chửi thề.

“Ủa? Gì vậy trời?”

Anh không biết rằng cùng lúc đó, hàng trăm người khác cũng đang nhìn thấy những con đường không giống nhau.

Sáu giờ hai mươi ba.

Con số tăng lên.

Sáu giờ hai mươi bảy.

Một số tuyến đường trên nhiều ứng dụng bắt đầu xuất hiện những cảnh báo giống nhau.

Không phải tất cả.

Chỉ một phần.

Đủ để người dùng tin rằng có chuyện.

Một chiếc xe công nghệ được hướng về một giao lộ.

Một chiếc khác cũng được hướng về đó.

Rồi chiếc thứ ba.

Thứ tư.

Thứ năm.

Không ai ra lệnh cho họ.

Không ai ép họ.

Họ chỉ làm theo thứ mà màn hình nói.

Sáu giờ ba mươi.

Ngã tư đầu tiên nghẽn.

Sáu giờ ba mươi hai.

Ngã tư thứ hai nghẽn.

Sáu giờ ba mươi lăm.

Một tuyến đường vốn có thể đi qua trong vài phút bắt đầu biến thành một bãi xe kéo dài hàng trăm mét.

Tiến Chập nhìn màn hình điện thoại.

“Lão Cửu.”

Ông đang ngồi trong một quán cà phê nhỏ cách trung tâm Quận 1 không xa.

Chiếc ThinkPad đặt trên bàn.

Zero ngồi đối diện.

“Ừ.”

“Có gì đó sai.”

Lão Cửu không nhìn điện thoại.

“Biết.”

“Không phải kẹt xe bình thường.”

“Biết.”

Tiến Chập đưa điện thoại sang.

“Nhìn đi.”

Trên màn hình là hàng loạt tuyến đường.

Những mũi tên chỉ về những điểm khác nhau.

Nhưng có một điểm chung.

Tất cả đều đang dồn về một số nút giao thông.

Zero nhìn vài giây.

“Không phải một nguồn.”

Tiến Chập gật.

“Đúng.”

“Bao nhiêu nguồn?”

“Chưa đủ dữ liệu.”

“Vậy đừng gọi là bị hack.”

Tiến Chập nhìn Lão Cửu.

“Nhưng nó giống quá.”

Lão Cửu lúc này mới ngẩng đầu.

“Giống không có nghĩa là cùng một nguyên nhân.”

Zero mở máy.

Không truy cập trực tiếp vào bất kỳ hệ thống điều hành giao thông nào.

Cậu chỉ tập hợp những dữ liệu công khai và các báo cáo mà nhóm đã nhận được từ mạng lưới quan sát con người.

Một tài xế báo đường.

Một người giao hàng báo vị trí.

Một camera giao thông được nhìn thấy từ xa.

Một cuộc điện thoại.

Một bức ảnh biển báo.

Những mảnh thông tin rời rạc.

Zero ghép chúng lại.

Màn hình hiện thành một bản đồ đơn giản.

Tiến Chập nhìn.

“Có gì?”

Zero chỉ vào những điểm đỏ.

“Bản đồ đang nói một chuyện.”

“Còn thực tế?”

“Đang nói chuyện khác.”

Lão Cửu hỏi:

“Khác bao nhiêu?”

“Đủ để gây kẹt.”

Tiến Chập ngồi xuống.

“Vậy là Navigation Hijacking?”

Zero lắc đầu.

“Chưa.”

“Nhưng tọa độ sai.”

“Có thể.”

“Định vị sai.”

“Có thể.”

“Người ta bị dẫn sai.”

“Đúng.”

Tiến Chập cau mày.

“Vậy còn thiếu gì?”

Zero nhìn cậu.

“Thiếu bằng chứng ai đã làm.”

Lão Cửu gật.

“Và thiếu một thứ nữa.”

“Gì?”

“Bằng chứng rằng tất cả những cái sai này đến từ cùng một chỗ.”

Ngoài đường, tiếng còi xe bắt đầu dày hơn.

Một chiếc xe tải dừng giữa dòng xe.

Phía sau là hàng chục xe máy.

Một người tài xế mở cửa bước xuống.

“Ủa? Sao đường này đứng hết vậy?”

Không ai trả lời.

Một người khác nhìn điện thoại.

“Ứng dụng chỉ đường qua đây mà.”

Người phía trước quay lại.

“Qua đâu? Đường đang kẹt cứng mà!”

“Trên máy nói đường kia cũng kẹt.”

“Vậy đi đâu?”

Không ai biết.

Đó chính là điều nguy hiểm nhất.

Không phải người ta không có đường.

Mà là người ta không còn biết tin vào đường nào.

Sáu giờ bốn mươi.

Trung tâm Quận 1 bắt đầu nhận hàng loạt báo cáo.

Không phải một cuộc tấn công rõ ràng.

Không có màn hình đỏ đồng loạt.

Không có hệ thống bị tắt.

Không có máy chủ biến mất.

Chỉ có những báo cáo không khớp nhau.

Camera nói một tuyến đường đang thông.

Người lái xe nói đang kẹt.

Một nguồn định vị nói xe đang ở vị trí A.

Người lái báo đang ở vị trí B.

Một biển báo ngoài đường chỉ hướng C.

Một bản đồ điện tử lại chỉ hướng D.

Tiến Chập nhìn chuỗi dữ liệu.

“Cái này không giống phá hệ thống.”

Lão Cửu hỏi:

“Vậy giống gì?”

“Phá sự thống nhất.”

Zero nhìn sang.

“Đúng.”

Lão Cửu không nói.

Tiến Chập tiếp:

“Nếu đánh sập hệ thống, người ta biết hệ thống chết.”

“Còn nếu?”

“Nếu mỗi nguồn nói một kiểu…”

“Thì?”

“Người dùng tự chọn.”

Lão Cửu gật.

“Và kẻ đứng sau không cần điều khiển từng chiếc xe.”

Zero nhìn màn hình.

“Chỉ cần làm cho những người đang lái xe cùng tin vào một sai lệch.”

Lão Cửu nói:

“Đó mới là quả bom.”

Tiến Chập ngơ ngác.

“Quả bom thuật toán?”

“Không.”

Lão Cửu nhìn dòng xe ngoài đường.

“Quả bom niềm tin.”

Sáu giờ năm mươi hai.

Một cảnh báo mới xuất hiện.

Không phải từ hệ thống giao thông.

Mà từ một nguồn tin nhắn nội bộ mà Tiến Chập nhận được.

ROUTE CONFIDENCE — 61%

Tiến Chập nhìn.

“Con số này từ đâu?”

Zero lắc đầu.

“Không biết.”

“Có phải dữ liệu thật?”

“Chưa xác định.”

“Vậy sao nó xuất hiện?”

“Đó mới là vấn đề.”

Lão Cửu đưa tay.

“Đưa tôi.”

Tiến Chập đưa điện thoại.

Lão Cửu nhìn con số 61%.

Một lúc sau, ông hỏi:

“Có ai vừa đưa con số này cho tụi mình không?”

“Không.”

“Vậy tại sao tụi mình tin nó?”

Tiến Chập im.

Lão Cửu trả điện thoại.

“Đừng dùng.”

Zero xóa dòng đó khỏi bảng phân tích.

Ngay lập tức, một thông báo khác xuất hiện.

ROUTE CONFIDENCE — 43%

Tiến Chập nhìn.

“Lại nữa.”

Lão Cửu không nhìn.

“Xóa.”

Zero xóa.

Lần này không có con số mới.

Ba người im lặng.

Zero nhìn Lão Cửu.

“Có vẻ nó đang thử xem mình có tin vào những chỉ số không có nguồn.”

“Đúng.”

Tiến Chập hỏi:

“Vậy kẻ đứng sau đang ở đâu?”

Lão Cửu trả lời:

“Chưa biết.”

“Có phải trung tâm điều hành giao thông?”

“Chưa biết.”

“Có phải API?”

“Chưa biết.”

“Có phải các hãng gọi xe?”

“Chưa biết.”

Tiến Chập thở ra.

“Ông cái gì cũng chưa biết.”

Lão Cửu cười nhạt.

“Biết sai thì nguy hiểm hơn chưa biết.”

Zero bật cười.

“Câu này nghe quen.”

“Quen thì nhớ.”

Bảy giờ mười.

Sự cố bắt đầu lan ra ngoài Quận 1.

Không phải vì một hệ thống bị chiếm toàn bộ.

Mà vì người dùng truyền cho nhau những thông tin sai.

“Đường này kẹt.”

“Đừng đi đường kia.”

“Có tai nạn.”

“Có chốt.”

“Cầu đang đóng.”

“Đường đó không đi được.”

Một tin nhắn.

Một cuộc gọi.

Một nhóm chat.

Một tài xế nói với một tài xế khác.

Một người giao hàng nói với một người giao hàng khác.

Thông tin chạy nhanh hơn xe.

Đó là lúc Lão Cửu nhận ra tầng nguy hiểm nhất.

Ông nhìn Tiến Chập.

“Có mạng người.”

Tiến Chập hiểu.

“Human relay.”

“Ừ.”

Zero nhìn màn hình.

“Không cần botnet.”

“Đúng.”

“Không cần chiếm hệ thống.”

“Đúng.”

“Chỉ cần làm cho người thật truyền lại một thông tin sai.”

Lão Cửu gật.

“Và mỗi người truyền lại một chút.”

Tiến Chập nhìn ra đường.

“Cuối cùng thành cả thành phố.”

Không ai nói thêm.

Bảy giờ hai mươi.

Thượng tá Nghĩa gọi tới.

“Vũ.”

“Nghe.”

“Có chuyện.”

“Biết.”

“Không phải chuyện giao thông bình thường.”

“Biết.”

“Có một tuyến di chuyển của đội tôi bị thay đổi liên tục.”

Lão Cửu hỏi:

“Bằng lệnh?”

“Không.”

“Bằng chỉ dẫn?”

“Đúng.”

“Các anh có xác minh ngoài thực địa?”

“Có.”

“Khớp không?”

“Không.”

Lão Cửu nhìn Zero.

“Đừng dùng tuyến được đề xuất.”

Nghĩa im vài giây.

“Đã hiểu.”

“Dùng người.”

“Đang dùng.”

“Biển báo ngoài đường?”

“Dùng.”

“Quan sát trực tiếp?”

“Dùng.”

“Không để một nguồn duy nhất quyết định.”

Nghĩa đáp:

“Rõ.”

Cuộc gọi kết thúc.

Tiến Chập nhìn Lão Cửu.

“Anh Nghĩa cũng gặp?”

“Ừ.”

“Vậy mục tiêu là A05?”

“Có thể.”

“Muốn làm tê liệt tuyến của chuyên án?”

Lão Cửu lắc đầu.

“Không chỉ vậy.”

“Còn gì?”

“Muốn chứng minh rằng bất kỳ ai có bản đồ cũng có thể bị dẫn đi.”

Zero nhìn ông.

“Không cần bắt.”

“Không cần chặn.”

“Chỉ cần dẫn sai.”

Lão Cửu gật.

“Đúng.”

Bảy giờ ba mươi bảy.

Một chiếc xe giao hàng đứng giữa đường.

Tài xế nhìn điện thoại.

Màn hình báo:

“Rẽ phải.”

Anh nhìn bên phải.

Một dòng xe đang đứng yên.

Anh quay sang trái.

Đường bên trái trống hơn.

Anh tắt ứng dụng.

Tự nhìn biển báo.

Rồi chạy tiếp.

Chỉ một người.

Một quyết định nhỏ.

Nhưng Lão Cửu nhìn thấy nó qua camera của một người dân gửi tới.

Ông im lặng.

Zero hỏi:

“Có gì?”

“Người đó vừa làm điều mà đối phương không muốn.”

“Gì?”

“Không tin màn hình.”

Zero nhìn lại đoạn video.

Tài xế nhìn biển báo.

Nhìn đường.

Rồi tự quyết.

Không cần ứng dụng.

Không cần máy.

Không cần một hệ thống trung tâm.

Zero nói:

“Con người vẫn là điểm cuối.”

Lão Cửu gật.

“Và cũng là điểm yếu.”

Tiến Chập hỏi:

“Của ai?”

“Cả hai bên.”

Tám giờ mười.

Kẹt xe bắt đầu giảm.

Không phải vì hệ thống được khôi phục hoàn toàn.

Mà vì người dân dần bỏ những tuyến chỉ dẫn gây hỗn loạn.

Họ tự tìm đường.

Gọi nhau.

Hỏi nhau.

Nhìn biển báo.

Nhìn dòng xe.

Nhìn tình hình thật.

Một số người tắt ứng dụng.

Một số người chuyển sang hỏi người đi trước.

Một số người đơn giản chỉ dừng lại.

Chờ.

Không đi theo mũi tên.

Không đi theo màu sắc.

Không đi theo con số.

Đến tám giờ ba mươi, các tuyến chính bắt đầu thông hơn.

Zero nhìn biểu đồ.

“Đang giảm.”

Tiến Chập hỏi:

“Đối phương rút?”

Zero lắc đầu.

“Chưa chắc.”

“Vậy tại sao giảm?”

Lão Cửu trả lời:

“Vì con người vừa học được.”

“Gì?”

“Không phải lúc nào bản đồ cũng đúng.”

Zero nhìn ông.

“Vậy trận này mình thắng?”

Lão Cửu lắc đầu.

“Không.”

“Lại không?”

“Không.”

Ông nhìn bản đồ.

“Nhưng lần này họ cũng không thắng.”

Tiến Chập cười.

“Vậy hòa?”

“Không.”

“Thế là gì?”

Lão Cửu nói:

“Bây giờ họ biết tụi mình đã nhìn thấy trò chơi.”

Zero nhìn màn hình.

Một dòng cảnh báo cuối cùng xuất hiện.

NAVIGATION TRUST EVENT — DEVIATION OBSERVED

Ngay bên dưới:

HUMAN OVERRIDE — HIGH

Zero đọc xong.

“Human override.”

Lão Cửu gật.

“Ghi lại.”

Tiến Chập hỏi:

“Ghi gì?”

Lão Cửu nhìn dòng xe đang chạy ngoài đường.

“Con người có thể phá một thuật toán bằng cách không tin nó.”

Zero cười.

“Nghe đơn giản.”

“Thứ đơn giản nhất đôi khi khó nhất.”

Đúng lúc đó, điện thoại của Tiến Chập rung.

Một tin nhắn mới.

Không có số gửi.

Chỉ có một câu:

“BẢN ĐỒ KHÔNG CẦN SAI. CHỈ CẦN NGƯỜI TIN NÓ.”

Tiến Chập đưa cho Lão Cửu.

Ông đọc.

Không trả lời.

Zero hỏi:

“04-C?”

Lão Cửu lắc đầu.

“Không.”

“04-D?”

“Không.”

“Vậy?”

Lão Cửu nhìn bản đồ.

“Đây là thứ mới.”

Tiến Chập hỏi:

“Gì?”

Lão Cửu nói:

“Quyền chỉ đường.”

Ngoài đường, một chiếc xe máy vượt qua.

Người tài xế không nhìn điện thoại.

Chỉ nhìn biển đường phía trước.

Rồi chạy tiếp.

Lão Cửu nhìn theo.

“Bọn chúng đã đi từ quyền xác nhận…”

Ông nói chậm.

“…sang quyền dẫn đường.”

Zero nhìn màn hình.

Block-07 đã khép một phân đoạn.

Nhưng Block-08 mới chỉ vừa mở.

Không còn là câu hỏi:

Ai có quyền nói “đúng”?

Mà là:

Ai có quyền nói “đi đâu”?

Và lần đầu tiên, Lão Cửu hiểu rằng hai câu hỏi ấy có thể là một.

--=---

PLS FOLLOW – THEO DÕI KÊNH

Nếu bạn yêu thích câu chuyện này, hãy nhấn Follow (Theo dõi) để không bỏ lỡ những chương tiếp theo. Mỗi lượt theo dõi và sự ủng hộ của bạn là nguồn động lực quý giá, giúp tác giả tiếp tục sáng tác và đưa câu chuyện đến những chặng đường hấp dẫn hơn. Cảm ơn bạn đã đồng hành cùng tác giả!

---==--