Chương 209: Đọc Vị Kẻ Giấu Mặt Qua Nét Phím

Gần bốn giờ sáng.

Xưởng đóng tàu cũ bên Kênh Tẻ vẫn còn mùi dầu máy và sắt thép.

Một bóng đèn treo trên trần chập chờn.

Ngoài bến, nước vỗ nhẹ vào mạn những chiếc ghe bỏ không.

Trong căn phòng làm việc tạm thời, Lão Cửu ngồi trước chiếc ThinkPad X230.

Zero ngồi đối diện.

Trên bàn có ba ly cà phê.

Hai ly đã nguội.

Ly thứ ba còn nguyên.

Không ai uống.

Từ lúc nhận được dấu vết ở Ch208, họ gần như không nói chuyện khác.

Màn hình trước mặt Zero hiển thị một bảng dữ liệu.

Hàng trăm mẫu văn bản.

Email.

Công văn nội bộ đã được công khai.

Thông báo hành chính.

Các văn bản chuyên môn.

Một số đoạn văn bản có dấu thời gian.

Một số mẫu chỉ được dùng làm tham chiếu.

Không có tài liệu mật nào được mở trái phép.

Zero nói:

“Có 147 hồ sơ đủ điều kiện đối chiếu.”

Lão Cửu hỏi:

“Cán bộ cấp nào?”

“Những người có quyền tiếp cận hoặc phê duyệt dữ liệu bản đồ địa chính theo hồ sơ được phép sử dụng.”

“Có tính người ngoài ngành không?”

“Không.”

“Người đã nghỉ?”

“Đưa vào nhóm riêng.”

“Người từng giữ quyền nhưng hiện tại không còn?”

“Cũng riêng.”

Lão Cửu gật đầu.

“Đừng bỏ họ.”

Zero nhìn ông.

“Vì sao?”

“Quyền có thể thay đổi.”

“Nhưng thói quen thì không dễ đổi.”

Lão Cửu nói xong, lại nhìn màn hình.

Đó chính là thứ họ đang tìm.

Không phải một chữ ký.

Không phải một cái tên.

Mà là dấu vết của một con người để lại trong cách sử dụng máy tính và ngôn ngữ.

Zero mở phần dữ liệu đầu tiên.

“Bắt đầu với nét phím.”

Màn hình hiện một chuỗi thời gian.

Khoảng cách giữa những lần nhấn phím.

Nhịp dừng.

Những đoạn người sử dụng thường quay lại sửa.

Những khoảng ngắt bất thường giữa câu.

Không có nội dung cụ thể được hiển thị.

Chỉ có mẫu hành vi.

Zero giải thích:

“Keystroke Dynamics không nói cho mình biết người đó là ai.”

“Biết.”

“Nó chỉ cho biết một người có xu hướng sử dụng bàn phím theo một kiểu tương đối ổn định.”

Lão Cửu hỏi:

“Nhưng có thể thay đổi?”

“Có.”

“Cố tình?”

“Có.”

“Vậy nó là chứng cứ?”

Zero lắc đầu.

“Không.”

Lão Cửu gật.

“Tiếp tục.”

Zero chạy đối chiếu.

Mười phút.

Hai mươi phút.

Ba mươi phút.

Một nhóm hồ sơ bị loại.

Những người có mẫu quá ít.

Những người chỉ có văn bản được tạo từ mẫu chung.

Những người sử dụng trợ lý văn bản hoặc phần mềm chuyển đổi khiến dấu hiệu hành vi không đủ tin cậy.

147 còn 93.

93 còn 61.

61 còn 28.

Zero nhìn danh sách.

“Có 28 người đáng kiểm tra tiếp.”

Lão Cửu hỏi:

“Stylometry?”

“Đang chạy.”

Lão Cửu đứng dậy.

Ông đi ra cửa.

Không khí gần sáng lạnh hơn.

Ông nhìn Kênh Tẻ.

Mười năm.

Một khoảng thời gian đủ dài để một người thay đổi tóc, thay đổi giọng, thay đổi quần áo.

Nhưng có những thứ khó thay đổi hơn.

Cách một người viết.

Cách họ đặt câu.

Cách họ dùng dấu chấm.

Cách họ tránh một từ.

Cách họ lặp lại một cấu trúc.

Cách họ nổi nóng nhưng vẫn cố giữ vẻ bình tĩnh trên giấy.

Và cả cách họ ra quyết định.

Lão Cửu từng nghĩ những thứ đó chỉ có ý nghĩa trong công việc.

Bây giờ ông mới thấy chúng có thể trở thành dấu vết.

Zero gọi:

“Vũ.”

Lão Cửu quay lại.

“Có kết quả bước đầu.”

Ông trở vào.

Trên màn hình xuất hiện một biểu đồ.

Một hồ sơ nổi lên.

Không có tên.

Chỉ có mã số nội bộ.

Zero nói:

“Người này có ba đặc điểm trùng nhau.”

“Gì?”

“Cấu trúc câu.”

“Tiếp.”

“Cách dùng từ.”

“Tiếp.”

“Và thói quen sửa văn bản trước khi gửi.”

Lão Cửu nhìn.

“Bao nhiêu phần trăm?”

“89.”

“Chưa đủ.”

“Biết.”

Zero chuyển sang mẫu khác.

Rồi một con số xuất hiện.

98%.

Zero không nói.

Lão Cửu cũng không nói.

Căn phòng bỗng im hẳn.

Ngoài kia, một chiếc ghe chạy ngang.

Tiếng máy nổ vọng vào rồi biến mất.

Lão Cửu nhìn con số trên màn hình.

98%.

Ông đã từng nhìn thấy con số tương tự trong quá khứ.

Không phải trong stylometry.

Mà trong những bản đánh giá rủi ro, những báo cáo an ninh và những lần người ta tưởng rằng dữ liệu có thể nói thay con người.

Ông hỏi:

“Là ai?”

Zero không trả lời ngay.

Anh chuyển sang hồ sơ nhân sự.

Một bức ảnh xuất hiện.

Một người đàn ông lớn tuổi.

Tóc bạc ở hai bên thái dương.

Gương mặt nghiêm.

Trang phục chỉnh tề.

Chức vụ hiện tại đủ cao để tiếp cận những hệ thống mà nhóm họ đang điều tra.

Zero nói:

“Người này.”

Lão Cửu nhìn màn hình.

Không chớp mắt.

Zero quay sang.

“Anh biết?”

Lão Cửu vẫn im lặng.

Một lúc sau, ông nói:

“Biết.”

“Quan hệ?”

“Cấp trên cũ.”

Zero dừng lại.

“Trực tiếp?”

“Trực tiếp.”

“Bao lâu?”

“Đủ lâu.”

Lão Cửu ngồi xuống.

Gương mặt ông không thay đổi.

Nhưng bàn tay đặt trên bàn đã siết lại.

Zero nhìn ông.

“Còn một chuyện.”

“Gì?”

“Ông ta từng ký một quyết định liên quan đến anh.”

Lão Cửu nhìn màn hình.

“Không chỉ một quyết định.”

Zero hiểu.

Nhưng anh không hỏi thêm.

Có những chuyện không cần hỏi khi người trước mặt chưa muốn nói.

Mười năm trước.

Một căn phòng khác.

Một bàn làm việc khác.

Một tập hồ sơ khác.

Lão Cửu khi ấy chưa phải Nguyễn Khắc Vũ sống ở con hẻm Quận 4.

Ông vẫn là một người làm việc trong một tổ chức chiến lược.

Có cấp trên.

Có đồng đội.

Có quân hàm.

Có những nhiệm vụ mà người ngoài không bao giờ biết.

Rồi một ngày, hồ sơ về Lão Bát xuất hiện.

Sau đó là những nghi vấn.

Những cuộc họp kín.

Những câu hỏi không có câu trả lời.

Cuối cùng là một quyết định.

Người ký quyết định ấy chính là người đang xuất hiện trên màn hình.

Lão Cửu chưa bao giờ quên chữ ký đó.

Không phải vì nó khiến ông mất tất cả.

Mà vì sau chữ ký đó, Lão Bát chết.

Một người bị biến thành kẻ phản bội.

Một mạng lưới tan vỡ.

Còn Vũ biến mất khỏi hệ thống.

Mười năm sau—

cái tên ấy lại xuất hiện trước mặt ông.

Zero nói:

“98%.”

Lão Cửu nhìn anh.

“Đừng nói con số đó như thể đã bắt được người.”

Zero gật.

“Tôi biết.”

“Không.”

Lão Cửu nói.

“Cậu phải nhớ kỹ hơn.”

Ông chỉ vào màn hình.

“98% chỉ có nghĩa là mô hình thấy sự tương đồng rất cao.”

“Không phải người đó gửi email.”

“Không phải.”

“Không phải người đó gửi Kill Switch.”

“Không.”

“Cũng không phải người đó đứng sau Khải.”

“Đúng.”

Zero gật đầu.

“Vậy tại sao anh căng?”

Lão Cửu nhìn màn hình.

“Vì trong 98% đó có một người mà tôi từng tin.”

Zero im lặng.

Lão Cửu nói tiếp:

“Và cũng chính người đó từng ký quyết định đẩy tôi ra khỏi cuộc đời cũ.”

Zero mở thêm dữ liệu.

“Có một vấn đề.”

“Gì?”

“Các mẫu văn bản chúng ta dùng để đối chiếu không hoàn toàn cùng thời kỳ.”

Lão Cửu quay sang.

“Bao nhiêu năm?”

“Có mẫu cách đây hơn mười năm.”

“Có mẫu gần đây.”

“Đúng.”

“Vậy?”

“Phong cách có thể thay đổi.”

Lão Cửu gật.

“Đúng.”

Zero nói:

“Nhưng những đặc điểm sâu hơn vẫn còn.”

“Ví dụ?”

“Cách tổ chức câu.”

“Cách tránh đại từ.”

“Cách sử dụng những từ mang tính mệnh lệnh.”

“Cách kết thúc một email.”

“Và cách sửa một câu trước khi gửi.”

Lão Cửu nhìn anh.

“Đó là những thứ khó giả hơn.”

“Nhưng không phải không thể giả.”

“Đúng.”

Zero mở một cửa sổ khác.

“Còn nét phím.”

Một biểu đồ khác xuất hiện.

Lần này mức tương đồng thấp hơn.

Không phải 98.

Chỉ ở mức đủ để đáng chú ý.

Lão Cửu nhìn.

“Vậy hai cái không khớp hoàn toàn.”

“Không.”

“Có thể người viết và người gõ không phải một người.”

Zero gật.

“Có thể.”

“Hoặc?”

“Email có thể được viết ở máy khác.”

“Hoặc?”

“Có người cố tình dùng phong cách của người đó.”

Lão Cửu nhìn Zero.

“Đúng.”

Căn phòng lại im.

Đột nhiên Zero nói:

“Khoan.”

Anh phóng lớn một đoạn dữ liệu.

“Có gì?”

“Thời gian.”

“Thời gian gì?”

“Những email mẫu mà chúng ta dùng để phân tích.”

Zero chỉ vào ba mốc.

“Cách nhau rất xa.”

“Thì sao?”

“Nhưng cấu trúc vẫn cực kỳ giống.”

Lão Cửu nhìn.

“Có thể người đó giữ phong cách ổn định.”

“Có thể.”

“Cũng có thể…”

Zero dừng lại.

Lão Cửu nói:

“Có người đã chọn đúng những mẫu khiến mô hình tìm ra ông ta.”

Zero quay sang.

“Anh nghĩ có người cố tình gài?”

“Chưa biết.”

“Nhưng nếu vậy…”

“Thì 98% càng đáng sợ.”

Zero hiểu.

Nếu một kẻ nào đó biết họ đang tìm người bằng stylometry, hắn có thể cố tình để lại những dấu hiệu hướng về một người khác.

Không cần giả mạo hoàn toàn.

Chỉ cần đủ giống.

Đủ để người điều tra tự mình bước tới kết luận.

Lão Cửu nói:

“Bẫy tốt nhất không phải bẫy không có dấu.”

Ông nhìn màn hình.

“Bẫy tốt nhất là dấu thật.”

05 giờ 12 phút.

Trời bắt đầu sáng.

Một lớp ánh sáng xám xuất hiện phía cuối Kênh Tẻ.

Zero vẫn chưa rời máy.

Anh chạy lại toàn bộ quá trình.

Không dùng một mô hình duy nhất.

Không lấy một con số làm kết luận.

Anh chia dữ liệu thành nhiều nhóm.

Phong cách câu.

Từ vựng.

Cách viết.

Thói quen sửa.

Nhịp gõ.

Thời gian làm việc.

Thời điểm gửi.

Những nhóm dữ liệu độc lập.

Kết quả thay đổi.

Một số mô hình cho kết quả rất cao.

Một số chỉ ở mức trung bình.

Một số không đủ dữ liệu.

Zero nói:

“Có một chuyện tôi chắc.”

Lão Cửu hỏi:

“Gì?”

“Người này đáng để điều tra.”

Lão Cửu gật.

“Còn kết luận?”

“Chưa.”

“Vậy được.”

Zero ngả lưng.

“Nhưng nếu người này thực sự liên quan, chúng ta có một vấn đề.”

“Vấn đề gì?”

“Ông ta không chỉ có quyền tiếp cận dữ liệu.”

Zero mở hồ sơ chức vụ.

“Ông ta từng có quyền liên quan đến những người quản lý hệ thống dữ liệu.”

Lão Cửu nhìn.

“Có quyền tới mức nào?”

“Đủ cao.”

“Cao hơn Khải?”

“Rất nhiều.”

“Cao hơn Node 2?”

Zero im lặng.

“Không biết.”

Lão Cửu gật.

“Vậy vẫn chưa được nối.”

05 giờ 27 phút.

Điện thoại Lão Cửu rung.

Một tin nhắn từ Nghĩa.

ĐÃ CÓ CHỈ THỊ MỚI. KHÔNG TIẾP XÚC ĐỐI TƯỢNG.

Lão Cửu đọc.

Không trả lời ngay.

Zero nhìn ông.

“Anh Nghĩa biết người đó?”

“Chưa.”

“Anh có nói không?”

“Không.”

“Vì sao?”

Lão Cửu nhìn tin nhắn.

“Vì chưa đủ.”

Zero gật.

Đúng nguyên tắc của họ.

Nghĩa đang ở trong hệ thống.

Vũ và Zero đang ở ngoài.

Hai bên không được biến nghi vấn thành một cuộc săn người.

05 giờ 41 phút.

Zero chuẩn bị lưu kết quả.

Anh đặt tên tập dữ liệu:

STYLOMETRY — CANDIDATE A.

Lão Cửu nhìn.

“Không ghi tên?”

“Không.”

“Đúng.”

“Để tránh chính mình bị ám bởi cái tên.”

Lão Cửu cười rất nhẹ.

“Cậu tiến bộ rồi.”

Zero đóng cửa sổ.

Nhưng ngay lúc đó—

một dòng thông báo xuất hiện.

NEW MESSAGE.

Cả hai nhìn màn hình.

Không có địa chỉ gửi rõ ràng.

Chỉ một nội dung ngắn.

“VŨ, ANH VẪN TIN VÀO NHỮNG CON SỐ SAO?”

Zero quay sang.

Lão Cửu không động đậy.

Tin nhắn thứ hai xuất hiện.

“98% CŨNG CHỈ LÀ MỘT CÁI BẪY.”

Zero nhìn ông.

“Biết chúng ta đang phân tích.”

Lão Cửu gật.

Tin nhắn thứ ba xuất hiện.

“NHƯNG ANH ĐÃ QUÊN MỘT ĐIỀU.”

Một khoảng im lặng.

Rồi dòng cuối cùng hiện lên:

“NGƯỜI KÝ QUYẾT ĐỊNH NĂM ĐÓ KHÔNG PHẢI NGƯỜI RA QUYẾT ĐỊNH HÔM NAY.”

Màn hình đứng yên.

Zero nhìn Lão Cửu.

“Có nghĩa gì?”

Lão Cửu nhìn dòng chữ.

Rất lâu sau ông mới nói:

“Có nghĩa là người này biết quá nhiều.”

“Người gửi?”

“Chưa biết.”

“Có thể chính ông ta?”

“Có thể.”

“Cũng có thể người khác?”

“Đúng.”

Zero hỏi:

“Vậy 98%?”

Lão Cửu đứng dậy.

Ông nhìn ánh sáng đầu tiên đang tràn vào xưởng.

“Bỏ nó xuống.”

Zero ngạc nhiên.

“Bỏ?”

“Đừng nhìn 98% nữa.”

“Vậy nhìn gì?”

Lão Cửu đáp:

“Nhìn xem ai muốn chúng ta tin vào 98%.”

Zero im lặng.

Một câu hỏi mới được ghi vào bảng điều tra:

AI ĐANG ĐIỀU KHIỂN HƯỚNG SUY NGHĨ CỦA CHÚNG TA?

Bên cạnh đó là một cái tên chưa được kết luận.

Một người từng là cấp trên trực tiếp của Lão Cửu.

Một người từng ký quyết định tước quân tịch của ông.

Một người hiện vẫn đứng ở vị trí đủ cao để tiếp cận những lớp quyền lực mà họ đang tìm kiếm.

98% khiến người ta nghi ngờ.

Nhưng tin nhắn cuối cùng khiến Lão Cửu hiểu rằng—

người thực sự đáng sợ có thể không phải người mà thuật toán vừa tìm thấy.

Và ở đâu đó trong lòng hệ thống, Node 3 vẫn chưa xuất hiện.

--=---

PLS FOLLOW – THEO DÕI KÊNH

Nếu bạn yêu thích câu chuyện này, hãy nhấn Follow (Theo dõi) để không bỏ lỡ những chương tiếp theo. Mỗi lượt theo dõi và sự ủng hộ của bạn là nguồn động lực quý giá, giúp tác giả tiếp tục sáng tác và đưa câu chuyện đến những chặng đường hấp dẫn hơn. Cảm ơn bạn đã đồng hành cùng tác giả!

---==--