Chương 51 — Giá trị bằng không?

Câu hỏi ấy xuất hiện vào một buổi tối.

Lâm Minh đang đọc lại những cuộc trao đổi trên diễn đàn thì nhìn thấy một dòng bình luận.

Một người hỏi:

“Nếu nó không có giá trị tiền tệ rõ ràng, tại sao người khác lại cần nó?”

Lâm Minh dừng chuột.

Hắn đọc lại.

Một câu hỏi rất đơn giản.

Nhưng càng nghĩ, hắn càng thấy khó.

Ở năm 2008, Bitcoin gần như chưa có một mức giá thị trường mà người bình thường có thể nhìn vào.

Không có bảng giá quen thuộc.

Không có những con số liên tục nhảy trên màn hình.

Không có ai đứng trước máy tính nói:

“Hôm nay Bitcoin tăng mười phần trăm.”

Vậy...

Nó đáng giá bao nhiêu?

Lâm Minh mở cuốn sổ.

Hắn viết:

Giá trị = giá thị trường?

Sau đó lại gạch đi.

Không hẳn.

Một thứ có thể có giá trị sử dụng trước khi có giá thị trường.

Một phần mềm miễn phí vẫn có thể hữu ích.

Một ý tưởng chưa bán được vẫn có thể có giá trị.

Một công nghệ chưa kiếm ra tiền vẫn có thể được người khác quan tâm.

Nhưng tài sản thì khác.

Muốn biến một thứ thành tài sản có giá trị tiền tệ, phải có người sẵn sàng trao đổi nó.

Vấn đề là...

Ai sẽ trao đổi Bitcoin lấy tiền?

Lâm Minh nhìn màn hình.

Hắn nhớ rất rõ tương lai.

Bitcoin sau này có giá.

Thậm chí có lúc giá trị tăng đến mức khó tin.

Nhưng người ở năm 2008 không thể nhìn thấy điều đó.

Họ chỉ có thể nhìn vào thứ đang tồn tại trước mắt.

Một hệ thống mới.

Một đơn vị kỹ thuật số.

Một ý tưởng còn chưa được kiểm chứng hoàn toàn.

Lâm Minh tiếp tục đọc các cuộc tranh luận.

Có người cho rằng nó có thể trở thành một phương tiện trao đổi.

Có người nghi ngờ.

Có người hỏi nếu không có tổ chức đứng sau thì tại sao người khác lại tin.

Có người lại cho rằng chính việc không phụ thuộc vào một tổ chức trung tâm mới là điểm đáng giá.

Lâm Minh không vội chọn bên.

Hắn lấy giấy.

Chia thành hai cột.

Vì sao có thể có giá trị.

Vì sao có thể không có giá trị.

Cột thứ nhất:

Không cần một trung gian duy nhất.

Có thể chuyển trực tiếp giữa những người tham gia.

Nguồn cung được thiết kế theo quy tắc.

Có thể xác minh giao dịch trên mạng.

Cột thứ hai:

Cộng đồng rất nhỏ.

Chưa có thị trường phát triển.

Người sử dụng rất ít.

Không có gì đảm bảo hệ thống sẽ được chấp nhận.

Có thể xuất hiện vấn đề kỹ thuật.

Có thể thất bại hoàn toàn.

Lâm Minh nhìn hai cột.

Cả hai đều có lý.

Đây mới là điều thú vị.

Nếu hắn không biết tương lai...

hắn có dám bỏ tiền vào thứ này không?

Câu trả lời thành thật là:

Chưa chắc.

Hắn không thể chỉ dựa vào cảm giác.

Nhưng hắn lại có một thứ mà những người khác không có.

Hắn biết lịch sử sau này.

Điều đó khiến quyết định của hắn khác.

Không phải vì Bitcoin hôm nay đã có giá trị.

Mà vì hắn biết khả năng tương lai của nó đã được lịch sử chứng minh.

Lâm Minh đặt bút xuống.

Hắn viết:

Giá trị hôm nay và giá trị tương lai là hai chuyện khác nhau.

Một đồng Bitcoin ở thời điểm sơ khai có thể gần như không đáng giá về mặt tiền tệ.

Nhưng điều đó không có nghĩa nó sẽ mãi như vậy.

Ngược lại...

Một thứ có giá hôm nay cũng không có nghĩa ngày mai vẫn còn giá.

Lâm Minh chợt nhớ đến những món hàng mình đang bán.

Có sản phẩm ban đầu khách chẳng quan tâm.

Có sản phẩm bán rất tốt rồi đột nhiên chậm lại.

Giá trị luôn gắn với nhu cầu.

Bitcoin cũng vậy.

Nếu không có ai muốn sử dụng...

nó chẳng có ý nghĩa.

Nếu ngày càng có nhiều người sử dụng...

giá trị có thể thay đổi.

Nhưng có một điều khác biệt.

Hàng hóa thông thường có thể nhìn thấy.

Cầm được.

Sử dụng được.

Bitcoin thì gần như hoàn toàn dựa vào hệ thống phía sau.

Nếu hệ thống không hoạt động...

giá trị cũng biến mất.

Lâm Minh viết thêm:

“Giá trị của Bitcoin không nằm trong một đồng xu vật lý.”

“Nó nằm ở khả năng cả hệ thống cùng công nhận nó.”

Hắn đọc lại.

Đây chính là điểm hắn muốn hiểu.

Một tờ tiền giấy cũng chỉ có giá trị vì xã hội chấp nhận nó.

Một con số trong tài khoản ngân hàng cũng chỉ có ý nghĩa vì hệ thống ngân hàng ghi nhận nó.

Bitcoin đang thử xây dựng một kiểu niềm tin khác.

Không dựa vào một trung tâm duy nhất.

Mà dựa vào quy tắc và mạng lưới.

Lâm Minh không biết mô hình ấy cuối cùng sẽ đi đến đâu.

Nhưng hắn biết nó đáng để quan sát.

Đêm đó, Trần Hạo lại hỏi:

“Thế rốt cuộc nó có đáng tiền không?”

Lâm Minh suy nghĩ.

“Hiện tại?”

“Ừ.”

“Chưa biết.”

Trần Hạo nhíu mày.

“Thế mày tìm hiểu mãi làm gì?”

“Vì chưa biết mới phải tìm.”

Trần Hạo cười.

“Bao giờ biết?”

“Có thể vài tháng nữa.”

“Có thể vài năm?”

“Có thể.”

Trần Hạo lắc đầu.

“Kiên nhẫn thật.”

Lâm Minh không đáp.

Hắn biết mình đang có một lợi thế mà không ai khác có.

Nhưng hắn cũng biết lợi thế ấy phải được sử dụng đúng cách.

Không phải biến ký ức thành lòng tin mù quáng.

Mà biến ký ức thành một giả thuyết để kiểm chứng.

Nếu những gì hắn nhớ tiếp tục khớp với thực tế...

niềm tin có thể tăng.

Nếu xuất hiện những dấu hiệu trái ngược...

hắn phải xem xét lại.

Đó mới là cách một người trưởng thành sử dụng ký ức.

Không phải:

“Tôi biết tương lai nên chắc chắn đúng.”

Mà là:

“Tôi có một thông tin đặc biệt. Hãy xem thực tế có xác nhận nó hay không.”

Lâm Minh đóng cuốn sổ.

Trước khi tắt máy, hắn nhìn lại câu hỏi ban đầu:

Giá trị bằng không?

Hắn không có câu trả lời tuyệt đối.

Nhưng hắn biết một điều.

Giá trị bằng không hôm nay không đồng nghĩa với giá trị bằng không mãi mãi.

Và đôi khi...

thứ khó định giá nhất ở hiện tại lại chính là thứ khiến người ta tranh luận nhiều nhất trong tương lai.

Lâm Minh tắt màn hình.

Hắn không mua.

Chưa.

Nhưng từ hôm đó, hắn bắt đầu quan sát một thứ khác.

Không phải Bitcoin đáng giá bao nhiêu.

Mà là...

có bao nhiêu người bắt đầu tin rằng nó có giá trị.

Bởi nếu muốn biết một tài sản có thể đi xa đến đâu...

đôi khi phải nhìn vào những người đầu tiên sẵn sàng trao đổi nó.

--=--

Mời các đạo hữu hãy FOLLOW KÊNH để tại hạ có động lực sáng tác nhiều tác phẩm hay cho các đạo hữu thưởng thức.

--===--