Chương 105 — Giá trị nằm ở đâu?

Sau cuộc trao đổi nhỏ mà hắn chứng kiến trên Internet, Lâm Minh không trở nên phấn khích như Trần Hạo tưởng.

Trái lại, tối hôm đó hắn ngồi trước chiếc máy tính khá lâu.

Màn hình vẫn là những dòng chữ quen thuộc của diễn đàn.

Bitcoin.

Ví.

Giao dịch.

Mạng lưới.

Những cuộc tranh luận chưa có hồi kết.

Nhưng lần này, cách nhìn của hắn đã khác.

Trước đó, hắn chỉ nghĩ đến một vấn đề.

Bitcoin có thể trở thành tiền hay không?

Sau cuộc trao đổi kia, câu hỏi ấy đã có thêm một khả năng.

Có thể.

Nhưng “có thể” không có nghĩa là “chắc chắn”.

Lâm Minh dựa lưng vào ghế, nhìn màn hình rồi mở một trang giấy.

Hắn viết xuống một dòng.

“Nếu Bitcoin thất bại thì sao?”

Đầu bút dừng lại một lúc.

Rồi hắn bắt đầu viết.

Thứ nhất, có thể chẳng có đủ người sử dụng.

Một loại tiền muốn tồn tại không thể chỉ dựa vào việc bản thân nó hoạt động được.

Phải có người chấp nhận nó.

Phải có người muốn nhận nó.

Phải có người sẵn sàng trao đổi hàng hóa hoặc dịch vụ lấy nó.

Nếu chỉ có vài người trên Internet tự nói chuyện với nhau, tự gửi cho nhau những con số, thì Bitcoin dù có vận hành hoàn hảo đến đâu cũng chỉ là một hệ thống nhỏ bé.

Không ai dùng thì nó vẫn chẳng có ý nghĩa gì.

Lâm Minh gạch chân câu ấy.

Không có người sử dụng, công nghệ tốt cũng có thể chết.

Hắn tiếp tục suy nghĩ.

Thứ hai, Bitcoin có thể quá khó sử dụng.

Người bình thường vốn đã quen với tiền mặt.

Mua một món đồ, đưa tiền, nhận lại tiền thừa.

Đơn giản.

Không cần biết máy tính hoạt động thế nào.

Không cần hiểu mạng lưới.

Không cần biết giao dịch được ghi ở đâu.

Nếu Bitcoin yêu cầu người sử dụng phải hiểu quá nhiều thứ mới có thể dùng được, thì rất khó bước ra khỏi một nhóm nhỏ những người yêu thích công nghệ.

Lâm Minh ngừng bút.

Hắn nhìn lại những gì mình vừa viết.

Đây không phải vấn đề nhỏ.

Một thứ muốn trở thành tiền của nhiều người thì không thể chỉ phù hợp với những người hiểu công nghệ.

Thứ ba, Bitcoin có thể không được chấp nhận trong đời sống thực tế.

Trên Internet, hai người có thể đồng ý trao đổi với nhau.

Nhưng ngoài đời thì sao?

Đi mua cơm có dùng được không?

Mua một quyển sách có dùng được không?

Mua quần áo có dùng được không?

Trả tiền điện, tiền nước có dùng được không?

Nếu cuối cùng Bitcoin chỉ tồn tại trong những cuộc trao đổi giữa một nhóm người trên Internet mà không thể đi vào đời sống, vậy nó vẫn rất khó trở thành một loại tiền thực sự.

Hắn lại viết xuống.

“Trao đổi được một lần không có nghĩa là được chấp nhận rộng rãi.”

Đó chính là điều hắn vừa nhìn thấy.

Một cuộc trao đổi nhỏ chứng minh Bitcoin có khả năng được sử dụng.

Nhưng nó chưa chứng minh được nhiều hơn thế.

Lâm Minh ngồi im.

Một lát sau, hắn nghĩ đến một khả năng khác.

Nếu Bitcoin không có một tổ chức đứng sau thì sao?

Không có ngân hàng phát hành.

Không có một công ty chịu trách nhiệm.

Không có một người đứng ra bảo đảm.

Nếu xảy ra vấn đề, người sử dụng biết tìm ai?

Nếu một người mất quyền truy cập vào số Bitcoin của mình thì sao?

Nếu mạng lưới gặp vấn đề thì sao?

Nếu những người tham gia không còn tin tưởng nữa thì sao?

Hắn không có câu trả lời.

Và chính việc không có câu trả lời khiến hắn càng thận trọng.

Lâm Minh không cho rằng một hệ thống không có tổ chức đứng sau nhất định sẽ thất bại.

Nhưng hắn cũng không thể giả định rằng nó chắc chắn sẽ thành công chỉ vì cách vận hành rất mới.

Hắn viết thêm một dòng.

“Không có người bảo đảm cũng có thể là ưu điểm, nhưng cũng có thể trở thành điểm yếu.”

Viết xong, hắn đặt bút xuống.

Ngoài cửa sổ, khu phố đã yên hơn.

Tiếng xe thỉnh thoảng chạy qua.

Ánh sáng từ màn hình máy tính hắt lên gương mặt hắn.

Lâm Minh nhìn lại cả trang giấy.

Có khá nhiều lý do để Bitcoin thất bại.

Không đủ người dùng.

Khó sử dụng.

Không được chấp nhận trong đời sống.

Không có tổ chức bảo đảm.

Thiếu niềm tin.

Và còn một vấn đề mà hắn chưa thể trả lời.

Giá trị của Bitcoin thực sự nằm ở đâu?

Nếu một người nhận Bitcoin từ người khác, vì sao hắn ta muốn nhận?

Nếu không có ai muốn nhận tiếp, Bitcoin trong tay người đó còn có ý nghĩa gì?

Lâm Minh ngả người ra sau.

Đây mới là vấn đề cốt lõi.

Một đồng tiền không chỉ tồn tại vì nó được gọi là tiền.

Nó tồn tại bởi vì con người tin rằng ngày mai vẫn có người khác chấp nhận nó.

Tiền giấy cũng vậy.

Một tờ tiền không có giá trị vì bản thân tờ giấy quý giá.

Người ta chấp nhận nó bởi vì mọi người cùng chấp nhận.

Bitcoin thì còn mới hơn rất nhiều.

Nó chưa có lịch sử.

Chưa có thói quen sử dụng.

Chưa có mạng lưới người dùng đủ lớn.

Chưa có một vị trí rõ ràng trong đời sống.

Thậm chí ngay cả cái tên Bitcoin, với phần lớn mọi người, cũng chưa có ý nghĩa gì.

Lâm Minh nhìn dòng chữ trên màn hình.

Hắn bỗng nhận ra một điều rất đơn giản.

Bitcoin có thể thất bại.

Không phải vì hắn không tin nó.

Mà bởi vì bất kỳ thứ mới nào cũng có khả năng thất bại.

Nghĩ đến đây, hắn không thấy thất vọng.

Ngược lại, trong lòng trở nên tỉnh táo hơn.

Kiếp trước, hắn biết Bitcoin cuối cùng đã đi đến đâu.

Nhưng điều đó không có nghĩa là con đường trước mắt đã được viết sẵn.

Hiện tại mới là năm 2008.

Bitcoin còn quá nhỏ.

Những người đang tranh luận về nó trên Internet cũng chưa biết tương lai sẽ thế nào.

Ngay cả hắn cũng chỉ biết một phần kết quả của tương lai.

Còn con đường đi đến kết quả ấy, hắn không thể nhìn thấy hết.

Lâm Minh cầm bút lên, viết dòng cuối cùng.

“Đừng hỏi Bitcoin sẽ có giá bao nhiêu.”

Hắn suy nghĩ một chút rồi viết tiếp.

“Trước hết phải hỏi: Vì sao người khác muốn giữ nó?”

Hắn nhìn câu đó rất lâu.

Đêm đã sâu.

Lâm Minh tắt màn hình.

Lần đầu tiên, hắn không nhìn Bitcoin như một thứ chắc chắn sẽ làm mình giàu.

Hắn nhìn nó như một khả năng.

Một khả năng rất nhỏ.

Có thể lớn lên.

Cũng có thể biến mất.

Mà chính vì chưa biết kết quả, hắn càng cần hiểu nó rõ hơn.

Đạo hữu, chương 105 như vậy sẽ tạo đúng một nhịp “phản biện chính mình” sau chương 104: Lâm Minh không bị cuốn vào niềm tin mù quáng, mà bắt đầu tìm hiểu giá trị thực sự của Bitcoin nằm ở khả năng được con người chấp nhận.

--=---

PLS FOLLOW KÊNH ĐỂ THEO DÕI CÁC CHƯƠNG TIẾP THEO…

---=---