CHƯƠNG 107. Người bán thuốc già
Ngày thứ ba sau khi đến chợ dược, Phương Cảnh lại tới.
Lần này hắn không mang theo nhiều tiền.
Chỉ mang một túi nhỏ để mua vài loại dược liệu cần thiết cho đan phòng.
Hắn đi qua mấy gian hàng quen thuộc.
Người bán Linh Tức thảo hôm trước nhận ra hắn, nhưng chỉ gật đầu chào.
Phương Cảnh cũng không dừng lại.
Hắn đã nhận ra một điều.
Ở chợ dược, nếu lần nào cũng hỏi một người, rất dễ chỉ nghe được cách nhìn của người đó.
Muốn biết một loại thuốc thật sự đáng giá bao nhiêu, phải nhìn nhiều gian hàng.
Đang đi, hắn thấy một sạp nhỏ nằm khuất dưới mái hiên.
Không có biển lớn.
Không có người rao hàng.
Trên chiếc bàn gỗ cũ chỉ bày hơn chục loại dược liệu.
Người bán là một lão nhân.
Tóc bạc gần hết, da mặt sạm vì nắng. Một tay ông đang dùng dao nhỏ cắt bỏ phần rễ hỏng của một bó thuốc.
Phương Cảnh đứng nhìn.
Lão nhân không ngẩng đầu.
“Muốn mua gì?”
“Ta xem một chút.”
“Xem thì xem.”
Phương Cảnh cúi xuống.
Một bó Thanh Diệp.
Một ít Huyền Diệp.
Vài loại hắn chưa từng gặp.
Điều khiến hắn chú ý là những dược liệu ở đây không được bó thành những phần đẹp mắt như các gian hàng lớn.
Có cái lá hơi rách.
Có rễ còn dính đất.
Có vài nhánh đã khô hơn những nhánh khác.
Phương Cảnh hỏi:
“Thuốc của lão đều là hàng hạ phẩm?”
Lão nhân ngẩng đầu.
“Ngươi nhìn kiểu gì mà biết?”
“Không đẹp.”
Lão nhân bật cười.
“Không đẹp thì là hạ phẩm?”
“Ta đoán.”
“Đoán sai rồi.”
Ông chỉ vào bó Thanh Diệp.
“Cái này người khác có thể bán giá cao hơn.”
“Vì sao?”
“Vì ta không trộn.”
Phương Cảnh khựng lại.
Lão nhân nhấc bó thuốc lên.
“Nhìn đi.”
Một nửa số lá có màu hơi khác nhau.
“Cùng một chuyến hàng, nhưng có cây mọc gần khe nước, có cây mọc trên sườn khô. Người ta gom chung rồi bán theo một giá. Ta tách ra.”
Phương Cảnh cúi xuống nhìn kỹ.
Quả thật có sự khác biệt.
“Vậy sao không bán giá cao?”
“Người mua không phải ai cũng hiểu.”
Lão nhân nói rất thản nhiên.
“Ngươi hiểu thì mua. Không hiểu thì đi gian khác.”
Phương Cảnh nhìn ông.
“Lão không sợ khách bỏ đi?”
“Chợ có cả trăm gian.”
Lão nhân tiếp tục cắt rễ.
“Người mua đi rồi sẽ có người khác đến.”
Phương Cảnh im lặng.
Câu nói ấy nghe rất bình thường.
Nhưng lại khiến hắn nghĩ đến những gì mình đã thấy mấy ngày nay.
Có người bán giá rất cao.
Có người nói hàng của mình tốt nhất.
Có người không chịu nói nguồn.
Có người nói rất nhiều.
Cũng có người chẳng nói gì.
Hắn hỏi:
“Lão bán thuốc ở đây bao lâu rồi?”
“Ba mươi năm.”
Phương Cảnh hơi bất ngờ.
“Ba mươi năm?”
“Ừ.”
“Vậy chắc lão biết rất nhiều người.”
“Biết người bán.”
Lão nhân sửa lại.
“Chưa chắc biết người.”
Phương Cảnh cười.
“Ý lão là sao?”
Lão nhân đặt dao xuống.
“Ngươi mới tới?”
“Vâng.”
“Đan sư?”
“Đúng.”
“Thanh Hà châu?”
Phương Cảnh nhìn ông.
“Lão nhìn ra?”
“Nhìn cách ngươi hỏi.”
Lão nhân cầm một nhánh thuốc lên.
“Người mới đến thường hỏi ba chuyện.”
“Giá bao nhiêu.”
“Ở đâu ra.”
“Có tốt không.”
“Người ở đây lâu thì hỏi chuyện khác.”
“Chuyện gì?”
“Lô này của ai.”
“Bao giờ về hàng.”
“Có bị trộn không.”
“Đã qua tay mấy người.”
“Có người nào đang gom không.”
Lão nhân nhìn hắn.
“Hiểu chưa?”
Phương Cảnh lắc đầu.
“Chưa.”
“Vậy mới phải ở đây lâu.”
Lão nhân cười.
Phương Cảnh không hỏi nữa.
Hắn mua một ít Thanh Diệp.
Lúc trả tiền, lão nhân lại nói:
“Đừng mua nhiều.”
Phương Cảnh ngẩng đầu.
“Vì sao?”
“Ngươi mới đến, chưa biết hàng của ta.”
“Nhưng lão vừa nói thuốc này không trộn.”
“Không trộn không có nghĩa phù hợp với đan phương của ngươi.”
Phương Cảnh khẽ cười.
Câu này hắn đã nghe qua nhiều lần.
Nhưng lần này, hắn lại nghe từ một người buôn thuốc.
Hắn trả tiền, nhận thuốc rồi chưa đi.
“Lão có thể nói cho ta vài chuyện về chợ này không?”
“Chuyện gì?”
“Những quy tắc mà người mới không biết.”
Lão nhân nhìn hắn hồi lâu.
“Muốn nghe thật?”
“Thật.”
“Vậy ngồi xuống.”
Phương Cảnh kéo ghế.
Lão nhân rót cho hắn một chén trà nguội.
“Thứ nhất.”
Ông giơ một ngón tay.
“Đừng tin chữ ‘thượng phẩm’.”
Phương Cảnh gật đầu.
“Ta hiểu.”
“Chưa hiểu đâu.”
Lão nhân nói.
“Có hàng thượng phẩm thật. Có hàng được người bán gọi là thượng phẩm. Hai thứ không giống nhau.”
Phương Cảnh không phản bác.
“Thứ hai, đừng tưởng người bán giá thấp là người tốt.”
Lão nhân giơ ngón thứ hai.
“Có người muốn bán nhanh. Có người hàng không tốt. Có người cần tiền gấp. Có người muốn dụ ngươi mua một thứ rồi bán thêm thứ khác.”
“Còn giá cao?”
“Cũng vậy.”
Lão nhân giơ ngón thứ ba.
“Giá cao có thể vì thuốc tốt. Cũng có thể vì hàng ít. Có thể vì người ta vừa gom hết nguồn hàng. Cũng có thể chỉ vì người bán biết ngươi đang cần.”
Phương Cảnh hơi ngẩng đầu.
“Biết ta cần?”
“Ngươi hỏi Huyết Tâm Thảo ba lần trong một buổi.”
Lão nhân nhìn hắn.
“Cả chợ đều biết.”
Phương Cảnh bật cười.
Hắn nhớ lại hôm trước.
Quả thật hắn đã đi qua mấy gian hàng hỏi cùng một loại.
“Vậy chợ này nhìn người mua thế nào?”
“Nhìn rất kỹ.”
Lão nhân nói.
“Ngươi đi một mình, ăn mặc bình thường, hỏi kỹ nguồn hàng, mua ít. Người ta sẽ nghĩ ngươi mới đến, vốn không nhiều.”
Phương Cảnh hơi nhíu mày.
“Có bất lợi?”
“Có thể.”
“Nhưng cũng có lợi.”
“Lợi gì?”
“Người ta không coi ngươi là khách lớn.”
Lão nhân cười.
“Không ai mất công tranh giành với một người chỉ mua nửa cân thuốc.”
Phương Cảnh ngẫm nghĩ.
Câu này rất thực tế.
Lão nhân tiếp tục:
“Ở chợ dược, có một chuyện nữa.”
“Là gì?”
“Đừng để người khác biết ngươi cần một loại thuốc đến mức nào.”
Phương Cảnh nhìn ông.
“Vì giá sẽ tăng?”
“Không chỉ giá.”
Lão nhân chống hai tay lên đầu gối.
“Người ta có thể giữ hàng.”
“Có thể chờ ngươi.”
“Có thể đưa ngươi tới một nguồn khác.”
“Có thể nói với người khác rằng ngươi đang tìm.”
Ông nhấp một ngụm trà.
“Tin tức trong chợ cũng là hàng hóa.”
Phương Cảnh im lặng.
Hắn chợt nhớ tới người bán Huyết Tâm Thảo hôm trước.
“Lão có biết nguồn Nam Lĩnh không?”
“Biết.”
“Có thể mua được không?”
“Có.”
Phương Cảnh lập tức ngồi thẳng lên.
Lão nhân cười.
“Nhưng ta không bán.”
“Vì sao?”
“Ta không có hàng.”
“Vậy sao lão nói có?”
“Vì ta biết người có.”
Phương Cảnh bật cười.
“Vậy lão đang bán tin tức?”
“Ngươi hỏi thì ta nói.”
“Muốn mua tin phải trả tiền?”
“Không phải tin nào cũng đáng tiền.”
Lão nhân nhìn hắn.
“Nhưng có những tin giúp ngươi tránh mất một trăm linh thạch. Ngươi nghĩ nó đáng bao nhiêu?”
Phương Cảnh không trả lời.
Lão nhân cũng không nói thêm.
Hai người ngồi im một lúc.
Ngoài đường, một đoàn xe chở dược liệu vừa đi qua.
Tiếng bánh xe nghiến trên đá.
Một người bán hàng chạy ra gọi.
Mấy người khác cũng đứng dậy.
Chợ dược lập tức náo nhiệt hơn.
Lão nhân nhìn theo.
“Thấy chưa?”
“Cái gì?”
“Chợ này không bao giờ đứng yên.”
Phương Cảnh nhìn đoàn xe.
“Giá thuốc sẽ thay đổi?”
“Giá, nguồn hàng, người mua, người bán.”
Lão nhân nói.
“Hôm nay ngươi mua được rẻ, ngày mai chưa chắc.”
“Người bán hôm nay còn ở đây, tháng sau có thể không.”
“Người hái thuốc có thể đổi đường.”
“Thương nhân có thể đổi nguồn.”
“Có người đang bán, cũng có người đang âm thầm gom.”
Lão nhân đứng dậy.
“Cho nên đừng học thuộc giá.”
Ông vỗ nhẹ vào chiếc bàn gỗ.
“Học cách nhìn chợ.”
Phương Cảnh nhìn ông.
Đây là câu cuối cùng lão nhân nói với hắn.
Sau đó ông lại cúi xuống bó thuốc trước mặt, tiếp tục nhặt những phần rễ đã hỏng.
Phương Cảnh không hỏi thêm.
Hắn đứng dậy, chắp tay.
“Đa tạ lão.”
“Không cần cảm ơn.”
Lão nhân không ngẩng đầu.
“Mai còn đến thì mua thuốc.”
Phương Cảnh cười.
“Được.”
Hắn rời khỏi gian hàng.
Đi được một đoạn, hắn lấy sổ ra.
Nhưng lần này hắn không ghi ngay.
Hắn đứng giữa dòng người, nhìn những gian hàng trước mặt.
Hàng hóa đang được chuyển.
Giá đang được hỏi.
Người mua đang mặc cả.
Có người nói thật.
Có người giấu một phần.
Có người không biết mình đang bán thứ gì.
Có người biết rất rõ nhưng không nói.
Phương Cảnh chợt hiểu.
Những gì hắn nhìn thấy trong chợ mấy ngày qua mới chỉ là lớp ngoài.
Dược liệu có phẩm cấp.
Nhưng người bán cũng có cách phân biệt người mua.
Nguồn hàng có giá.
Nhưng thông tin về nguồn hàng cũng có giá.
Một mức giá có thể phản ánh chất lượng.
Cũng có thể phản ánh thời điểm.
Thậm chí phản ánh việc người bán biết khách đang cần gì.
Hắn mở sổ.
Lần này không ghi tên một loại dược liệu nào.
Chỉ viết một dòng:
“Muốn mua được thuốc, trước hết phải hiểu người bán thuốc.”
Phương Cảnh khép sổ.
Rồi hắn quay đầu nhìn lại gian hàng nhỏ dưới mái hiên.
Lão dược thương vẫn ngồi đó.
Giữa cả khu chợ ồn ào, gian hàng của ông chẳng có gì nổi bật.
Nhưng Phương Cảnh biết.
Nếu muốn hiểu Vân Hà, có lẽ hắn còn phải quay lại nơi ấy nhiều lần.
--=--
PLS FOLLOW KÊNH ĐỂ TẠO ĐỘNG LỰC CHO TÁC GIẢ
--=---