Chương 11: Cuộc Gặp Gỡ Riêng

Nắng sớm đổ một vệt dài trên nền gạch thư phòng. Người hầu đã lui từ lúc nào. Căn phòng im phăng phắc, và quan Đăng đứng bên án thư — không phải để giao việc.

"Ngươi quê ở đâu?".

Câu hỏi rơi giữa phòng như một hòn đá. Không phải để bàn án. Đây là khởi đầu của một cuộc dò xét.

"Con ở làng Bình An, bên kia sông. Nhà con ở cuối làng, cạnh bến đò".

"Bình An?. Ta đi truông mấy năm, chưa nghe tên làng ấy".

"Làng nhỏ, thưa quan lớn. Nằm khuất sau rặng tre".

"Bên kia sông Thạch Hãn, làng nào cũng trồng tre. Nhưng người làng Bình An, khi nói tới bến đò, họ gọi là bến Cây Da, không gọi là bến đò".

Trong đầu cô, bảng xanh mờ nhấp nháy, nhưng cô không nhìn nó. Cô nhìn ông.

"Con đi xa lâu ngày. Nhiều chuyện, con quên".

"Quên tên bến đò của làng mình. Ngươi quên cách người vùng này gọi thứ đèn thắp bằng dầu. Ngươi quên tên con sông chảy ngang làng. Ngươi nói với ta 'băng gạc', 'vết cào', 'dấu chân máu' — những chữ ta chưa từng nghe ai ở xứ này nói ra".

Linh im lặng.

"Ngươi nói ngươi biết bói toán. Vậy ngươi có biết lá tràm non, khi giã ra, dùng để làm gì không?"

Linh nhìn ông. Cô không biết. Cô chưa từng sống ở xứ này. Nhưng cô nhớ lại những gì mình từng đọc về vùng đầm lầy, về cây tràm mọc ven sông.

"Trị vết thương. Lá tràm non có tinh dầu, giã ra đắp lên vết cắt, giúp cầm máu và tránh nhiễm độc".

Quan Đăng nhìn cô. Một thoáng gì đó lướt qua mắt ông.

"Người vùng này không dùng lá tràm. Họ dùng lá nhọ nồi. Tràm chỉ mọc ở phía Nam, nơi đất mặn. Ngươi nói tràm như thể ngươi đã thấy nó".

Linh giữ im. Cô vừa vấp một chỗ, và cô biết ông đã bắt được.

"Ta đã từng nghe một câu chuyện dân gian. Chuyện con rùa ở bến Cây Da. Ngươi có biết chuyện đó không?"

"Con... không nhớ rõ".

"Ngươi quê ở đó, mà không nhớ chuyện con rùa. Ta xử án mấy chục năm. Người nói thật hay nói dối, ta nhìn là biết. Ngươi không phải người vùng này".

Cô không chối. Cô cũng không khai. Cô đứng đó, nhìn ông, và nhận ra màn dò xét này không phải một chiều. Ông đang thử cô. Vậy cô cũng có quyền thử lại.

"Quan lớn. Quan lớn tin có thứ ánh sáng không đốt cháy gì, mà vẫn soi rõ mọi thứ trong bóng tối không?"

Ông không đáp. Ông nhìn cô, đợi.

"Con hỏi thật. Không phải ánh lửa, không phải ánh đuốc. Một thứ sáng lên, không nóng, không tàn, mà nhìn xuyên qua vải, nhìn thấy máu đã bị lau sạch. Quan lớn có tin thứ đó tồn tại không?"

Quan Đăng bước tới bên cửa sổ, đứng nhìn ra sân. Một lúc lâu ông không nói. Linh đếm tiếng chim ngoài hiên.

"Ngươi vừa dùng thứ đó phá án. Ta đã thấy nó".

"Vậy quan lớn nghĩ nó là gì?"

"Ta không biết. Ta chưa từng thấy thứ gì như vậy. Không phải bùa thầy bói, không phải phép phù thủy. Ta sống lâu, ta biết tà thuật trông ra sao. Thứ của ngươi không giống".

Quan Đăng quay lại, nhìn thẳng cô:

"Nhưng ta đã thấy nó giúp phá án. Ta đã thấy nó giúp kẻ chết nói được lời cuối cùng. Vậy với ta, nó không phải tà thuật".

Linh đứng lặng. Cô nghe rõ tiếng tim mình đập trong lồng ngực. Đây là điều cô cần nghe. Đây là ranh giới cô đang đo.

Trong đầu cô, bảng xanh mờ hiện lên một dòng chữ, rồi tắt. Cô không đọc nó. Cô cũng không cần. Cô biết thứ đang chờ cô phía sau câu trả lời của ông: hoặc là lòng tin, hoặc là cái chết. Cả hai đều ở ngay trước mắt.

"Quan lớn. Vậy quan lớn có tin có cách đo thời gian không cần đồng hồ nước không? Có thứ nhìn qua vải thấy được vật bên trong không? Có cách biết một người đã chết bao lâu, không cần ngửi, không cần sờ?"

"Ngươi đang thử ta". Ông nói. Không phải câu hỏi.

"Vâng. Vì con cũng cần biết quan lớn là người thế nào, trước khi con quyết định nói gì".

Quan Đăng nhìn cô thật lâu. Trong mắt ông có thứ gì đó chuyển động — không phải giận, không phải nghi ngờ. Là cân nhắc.

"Ngươi sợ ta coi ngươi là phù thủy". Ông nói.

"Con sợ. Vì theo luật xứ này, phù thủy thì bị thiêu. Con chưa muốn chết vì một thứ con không thể giải thích".

Ông không đáp. Ông quay ra cửa sổ, nhìn vệt nắng trên sân một lúc. Rồi ông nói, không quay lại:

"Ngươi hỏi ta có tin thứ ánh sáng ấy không. Ta trả lời: ta không cần tin. Ta cần nó làm gì, và nó làm được. Ngươi hỏi ta có tin ngươi không phải phù thủy không. Ta trả lời: ta không cần biết ngươi là gì. Ta cần biết ngươi có hại dân không".

Ông quay lại.

"Ngươi chưa hại ai. Nói cho ta nghe. Ngươi từ đâu tới?"

Linh đứng trước mặt ông. Cô có thể nói dối. Có thể bịa ra một làng quê, một dòng họ, một quá khứ. Nhưng cô nhìn ánh mắt ông, và cô biết ông sẽ nhìn xuyên qua mọi lời bịa. Ông đã nhìn xuyên suốt từ nãy giờ.

Cô cũng biết: nếu nói quá nhiều, ông sẽ coi cô là phù thủy. Nếu nói quá ít, ông sẽ không bao giờ tin cô thật sự.

"Con không phải người vùng này. Con đến từ một nơi rất xa. Nơi người ta nhìn sự việc bằng cách khác, đo thời gian không bằng đồng hồ nước, soi sáng không bằng lửa".

Ông nhìn Linh, lắng nghe từng chữ:

"Ở nơi đó, người ta học cách đọc những gì kẻ chết để lại trên da thịt họ. Vết cào, vết cắt, dấu chân, vệt máu. Con mang cái cách nhìn đó tới đây. Con dùng nó để phá án".

"Ngươi nói 'rất xa'. Xa tới mức nào?"

"Xa tới mức con không biết đường về".

Quan Đăng không gật đầu ngay. Ông nhìn cô, và ánh mắt ông đổi — không còn là người xử án đang dò lời khai, mà là người đã bắt được một sợi chỉ giữa những mảnh vỡ.

"Xa về không gian?"

Linh đứng yên. Câu hỏi rơi xuống như một lưỡi dao cắm giữa hai người. Cô không ngờ ông đi xa tới mức này.

"Ngươi nói ngươi đo thời gian không bằng đồng hồ nước. Ngươi nói ngươi soi sáng không bằng lửa. Ngươi nói ngươi đọc được những gì kẻ chết để lại trên da thịt. Những thứ đó, ta chưa từng nghe ai ở xứ này, ở thời này, nói ra".

Ông đã đoán gần đúng. Ông đã đưa câu hỏi tới đúng chỗ cô giấu — không phải một vùng đất, mà là một thời đại.

Cô có thể dừng ở đây. Nói "con không biết đường về" rồi lui ra, để ông tự đoán. Nhưng cô nhìn ông — người đã nói thứ ánh sáng của cô không phải tà thuật, chỉ vì nó giúp kẻ chết nói được lời cuối cùng. Người đã không truy hỏi đến cùng khi cô vấp.

Trong đầu cô, bảng xanh mờ hiện lên, rồi tắt. Cô không đọc nó. Cô không cần Hệ thống bảo cô phải làm gì. Lần đầu tiên kể từ khi rơi vào thế giới này, cô tự quyết.

"Con không đến từ một nơi xa về không gian".

Ông đứng yên, đợi.

"Con... đến từ tương lai, hơn ba trăm ba mươi năm sau".

Câu nói rơi xuống. Không có tiếng chim, không có tiếng gió, không có gì cả. Căn phòng như ngừng thở.

Quan Đăng không cử động. Tay ông đang đặt trên án thư, những ngón tay bấu vào mép gỗ đến trắng. Ông nhìn cô, và ánh mắt ông đổi hẳn — không còn là người xử án dò lời khai, không còn là người vừa bắt được sợi chỉ. Là một người vừa nhìn thấy thứ ông không có tên để gọi, không thể tin được một chuyện kỳ lạ trước mặt mình.

"Ở thời đại của con, người ta phá án không bằng roi tra, không bằng lời khai. Họ đọc những gì kẻ chết để lại trên da thịt, trên vải, trên nền đất. Họ dùng bằng chứng. Con mang cái cách đó tới đây".

Quan Đăng vẫn không nói được. Ông ngạc nhiên tột độ. Ông đứng đó, tay vẫn bấu vào mép án thư, nhìn cô như nhìn một thứ vừa bước ra từ ngoài ranh giới thế giới ông biết.

Linh dừng lại. Cô đã nói. Cô không nói thêm gì nữa.

Ngoài hiên, một con chim cất tiếng. Quan Đăng vẫn đứng đó, không nhúc nhích, không nói nên lời — và câu trả lời của ông, dù là lòng tin hay cái chết, đều đang treo lơ lửng giữa hai người.