TẬP 23: TẤM THẺ KHÁM BỆNH BỊ TỪ CHỐI
Ông Đức và bà Hoa là hai vợ chồng già từ quê Thái Bình lên Hà Nội làm nghề nhặt rác và phân loại phế liệu tại bãi rác Nam Sơn. Công việc hằng ngày của họ là lặn ngụp giữa đống rác khổng lồ của thành phố dưới cái nắng thiêu đốt hoặc những cơn mưa phùn buốt giá để tìm kiếm những chiếc vỏ chai, túi ni lông đem bán. Sống trong môi trường ô nhiễm độc hại lâu ngày, bà Hoa mắc chứng bệnh ho kinh niên, ngực lúc nào cũng đau quặn thắt. Ông Đức gom góp được năm triệu đồng, bọc cẩn thận trong chiếc khăn mùi xoa cũ, quyết định đưa vợ đến một bệnh viện quốc tế lớn ở trung tâm thành phố để khám bệnh với suy nghĩ: "Tiền nào của nấy, bệnh viện to thế này chắc chắn sẽ chữa khỏi bệnh cho bà ấy".
Bước vào sảnh bệnh viện sáng choang, nền nhà lát đá hoa cương bóng loáng như gương, ông Đức và bà Hoa lạc lõng hoàn toàn trong bộ quần áo cũ kỹ bốc lên mùi phế liệu đặc trưng dù đã giặt sạch. Cô nhân viên lễ tân nhìn họ bằng ánh mắt ái ngại, rồi lạnh lùng từ chối khi ông Đức chìa sấp tiền lẻ năm mươi ngàn ra nộp viện phí: "Bác ơi, bệnh viện chúng cháu là viện tư nhân quốc tế, chi phí khám lâm sàng ban đầu tối thiểu là mười triệu đồng, chưa kể tiền xét nghiệm và thuốc men. Sấp tiền này của bác không đủ đâu ạ, bác nên đưa bác gái sang viện công lập tuyến dưới mà khám". Ông Đức đứng chôn chân tại chỗ, tay nắm chặt sấp tiền lẻ, nhìn người vợ đang ôm ngực ho sặc sụa bên ghế chờ mà lòng quặn thắt vì bất lực. Sự giàu sang của y tế đô thị đã vạch ra một lằn ranh tàn nhẫn từ chối quyền được sống của những kẻ nghèo khổ.
Giữa lúc ông Đức đang dắt vợ lầm lùi bước ra cửa trong sự tuyệt vọng, một vị bác sĩ già mặc áo blouse trắng bước tới. Đó là Giáo sư tiến sĩ viện trưởng, người vừa đi họp về ngang qua chứng kiến sự việc. Ông gọi giật hai vợ chồng lại, quay sang phê bình nghiêm khắc cô nhân viên lễ tân rồi tự tay đỡ bà Hoa vào phòng khám VIP của mình. Vị bác sĩ già tự tay đeo ống nghe, ân cần khám bệnh, chụp X-quang và kết luận bà Hoa chỉ bị viêm phổi nặng do nhiễm độc khói bụi, nếu điều trị đúng cách sẽ khỏi hoàn toàn. Ông ký vào tấm thẻ miễn phí toàn bộ viện phí và tiền thuốc cho hai ông bà, rồi vỗ vai ông Đức cười bảo: "Bác yên tâm, bệnh viện này xây dựng bằng bê tông to lớn, nhưng lương y thì không được phép có ranh giới giàu nghèo. Cứ cầm thuốc về cho bác gái uống nhé".
Ông Đức và bà Hoa quỳ sụp xuống nền đá hoa cương khóc nức nở, nhưng lần này là những giọt nước mắt của sự biết ơn hạnh phúc. Thành phố này có thể có những góc khuất lạnh lùng, những con người vô cảm nhìn đời bằng mệnh giá đồng tiền, nhưng mạch ngầm của lòng nhân ái, của sự bao dung từ những con người đức độ vẫn luôn chảy mãi, là chỗ dựa cứu rỗi cho những mảnh đời cùng cực nhất vùng đệm đô thị.