CHƯƠNG 5: KHOẢNG CÁCH CỦA NHỮNG BƯỚC CHÂN
Cơn bão đi qua để lại một buổi sáng làng quê trong vắt nhưng tĩnh mịch.
Nước mưa đọng trên những kẽ lá nhãn ngoài sân thỉnh thoảng lại rơi bộp bộp xuống nền gạch ẩm ướt. Đông thức dậy từ năm giờ sáng. Anh xuống bếp, nhóm bếp củi nấu một nồi cháo thịt băm thật nhuyễn — món mà thằng Bi thích ăn nhất ngày trước. Anh muốn dùng sự ấm áp này để bù đắp cho lỗi lầm đêm qua.
Nhưng khi bát cháo thơm phức được đặt lên bàn gỗ, bé Bi bước ra khỏi buồng với đôi mắt sưng mọng. Vừa nhìn thấy Đông, bước chân thằng bé khựng lại. Nó bấu chặt hai tay vào gấu áo, ánh mắt lộ rõ vẻ sợ hãi và rụt rè chưa từng có.
– Bi ơi, vào ăn cháo với bố nào con. – Đông cố nặn ra một nụ cười dịu dàng nhất có thể, anh cúi người xuống ngang tầm mắt con.
Thằng Bi không lắc đầu, cũng không tiến lại gần. Nó đứng trân trân ở bậu cửa, nhìn bát cháo rồi lại nhìn biểu cảm trên khuôn mặt bố để dò xét xem Đông có đang tức giận hay không.
– Con… con không đói ạ. – Thằng bé lí nhí, rồi lập tức quay người chạy tuột ra phía cổng.
– Bi! Đi đâu đấy con? – Đông thảng thốt gọi giật giọng.
Tiếng gọi vô tình hơi lớn khiến thằng Bi giật mình một cái thót, bước chân chạy càng nhanh hơn.
Đông định đuổi theo, nhưng bóng ông Hòa từ dưới nhà ngang bước lên đã chặn anh lại. Ông Hòa cầm chiếc nón lá, nhìn Đông bằng ánh mắt lạnh tanh:
– Đừng đuổi. Mày càng đuổi nó càng sợ. Để nó ra nhà bà thím ngoài đầu ngõ mà chơi. Trẻ con nó nhạy cảm lắm, một khi lòng tin đã nứt thì mày có dỗ bằng giời nó cũng không nghe đâu. Đi làm việc của mày đi.
Đông đứng sững lại giữa sân hiên, hai tay buông thõng đầy bất lực. Anh nhìn theo bóng dáng nhỏ bé của con trai khuất sau rặng tre đầu ngõ. Khoảng cách vài mươi mét giữa anh và con lúc này sao mà xa xôi đến thế. Sự tổn thương không chỉ đẩy con xa khỏi anh về mặt không gian, mà còn dựng lên một bức tường rào tâm lý vô hình, kiên cố.
...
Cái nghèo ở làng quê không ồn ào như phố thị, nhưng nó âm ỉ và mài mòn lòng tự trọng của con người mỗi ngày. Suốt một tuần sau đó, Đông vẫn chưa tìm được việc. Những văn phòng xây dựng nhỏ dưới huyện chỉ cần thợ vẽ bẽn lẽn với mức lương ba cọc ba đồng, hoặc họ ái ngại cái mác "cựu giám đốc" của Đông. Tiền trong túi anh cạn sạch, đến mức tiền mua một hộp sữa cho thằng Bi, Đông cũng phải nâng lên đặt xuống.
Buổi tối hôm ấy, khi thằng Bi đã sang nhà hàng xóm ngủ nhờ vì vẫn sợ không khí ngột ngạt ở nhà, ông Hòa gọi Đông ra gian giữa.
Trên mặt bàn gỗ trắc, bên cạnh ấm chè xanh nguội ngắt là một bọc vải nhung màu đỏ đã sờn cũ, bên trong là một xấp tiền polymer mệnh giá hai trăm nghìn được buộc chun cẩn thận, phẳng phiu.
– Tiền này là tiền tao tích cóp từ tiền bán nhãn mấy năm nay, với tiền dưỡng già. – Ông Hòa lấy ngón tay gầy guộc gõ gõ xuống xấp tiền, tiếng bạch bạch vang lên.
– Có tất cả năm mươi triệu. Mày cầm lấy mà lo tiền sữa, tiền học cho thằng bé. Trên phố nợ nần thế nào tao không biết, nhưng ở quê không được để con nhỏ thiếu thốn, người ta cười cho.
Đông nhìn xấp tiền, lồng ngực thắt lại. Một sự giằng xé dữ dội diễn ra trong tâm trí. Anh đang rất cần tiền, đúng vậy. Nhưng lòng tự trọng của một người đàn ông ba mươi hai tuổi, một người cha, đang gào thét: nếu anh nhận số tiền này, anh sẽ hoàn toàn mất đi tiếng nói trước mặt bố. Tiền bạc ở ngôi nhà này chưa bao giờ là sự cho đi thuần túy, nó luôn đi kèm với quyền kiểm soát.
– Con không lấy đâu bố. Con tự lo được, tuần sau con đi làm ở công trình dưới huyện rồi. – Đông đẩy xấp tiền về phía ông Hòa.
Bốp!
Ông Hòa đập mạnh tay xuống bàn, đôi mắt đục ngầu trợn lên, giọng nói lập tức lấy lại vẻ uy quyền, độc đoán ngày trước:
– Tự lo? Mày lo kiểu gì khi trong túi không có một đồng? Mày giữ cái sĩ diện hảo của mày để làm cái gì khi con mày phải ăn cơm chan nước mắm mấy ngày nay? Tao là bố mày, tao đưa tiền là để cứu cháu tao, chứ không phải để mày lên mặt tự trọng với tao!
Đông đứng phắt dậy, máu nóng dồn lên mặt. Xung đột tài chính đỉnh điểm nổ ra, lột trần cái rạn nứt thế hệ:
– Bố đưa tiền cho con hay bố muốn dùng tiền để mua cái quyền chửi bới, áp đặt bố con con? Ngày xưa bố cũng dùng tiền để ép mẹ con phải sống theo ý bố, rồi ép con phải học cái ngành bố thích! Con thà đi bốc vác, thà để thằng Bi chịu khổ một chút, chứ con không muốn nó lớn lên trong sự bố thí đầy cay nghiệt này của bố!
– Mày… – Ông Hòa chỉ thẳng tay vào mặt Đông, bờ môi run bần bật vì tức giận.
– Đồ bất hiếu! Tao cho tiền mày mà mày bảo tao bố thí? Đúng là cái loại học cao rồi mất dạy! Mày cút đi đâu thì cút, cầm cái sĩ diện của mày mà đi ăn mày!
Đông quay lưng đi thẳng vào buồng, đóng sập cửa lại. Anh ngồi gục đầu vào hai lòng bàn tay trong bóng tối. (Sự kiểm soát của người già dựa trên tiền bạc, và sự phản kháng đầy bất lực của người trẻ cũng bắt nguồn từ sự túng quẫn.)
Đông muốn bảo vệ con, muốn phá vỡ vòng lặp tổn thương, nhưng cái bóng của đồng tiền và cái bóng của người cha phong kiến như hai gọng kìm, đang bóp nghẹt mọi nỗ lực của anh.